İzmir yakın görünümü.
sırala 
  Buca ilçe - Buca - İzmir
1890hk 📖 Buca
■ Buca adının kaynağı muğlaktır. İsim 1688 yılında Fransız Konsoloshanesinin deprem dolayısıyla Buca'ya nakli vesilesiyle anılır. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Güzelbahçe ilçe - Güzelbahçe - İzmir
1992g 📖 Narlıbahçe
1913 📖 Kızılbahçe
1528t 1891s 📖 📖 Kilizman [ Yun ]
Y-454 📖 Klazomenaí (başka yer) [ Yun "çığırganlar?" ]
■ Antik İyonya'nın 12 kentinden biri olan Klazomenai esasen Urla İskelesi mevkiinde olduğu halde, daha sonra idari nedenlerle Klazomenai/Kilizman adı buraya verilmiştir. 1992-1993'te kısa bir süre Narlıdere ile birleştirilerek Narlıbahçe adını aldı. SN
■ Kuşkusuz Klazomenai (sözcük anlamı bilinmiyor) Urla-İskele mahallesindedir ve Kilizman Klazomenai khorasının (topraklarının) sınırı olması nedeniyle bu adı almıştır. Körfezin kuzey yakasında (günümüz Kuşcenneti-Üçtepeler arası) gene Klazomanai'ye ait topraklar vardı ve bu alan haritalarda "Kil Azmanı" şeklinde geçmektedir. Nezih Aytaçlar
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Gaziemir ilçe - Gaziemir - İzmir
1909h 📖 Seydiköy
1890hk 📖 Sevdiköy
■ 20. yy başında Rum Ortodoks yerleşimi.
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Aliağa ilçe - Aliağa - İzmir
1890hk 📖 Aliağa
1585 📖 Aliağa Çiftliği
Y-454 📖 Myrina [ AnaD ]
■ 20. yy başında Rum Ortodoks yerleşimi.
■ İzmir (S-myrna) ile aynı adı taşıyan antik Myrina limanı kasabanın hemen kuzeyinde, Kocaçay deresi ağzındadır. 19. yy sonlarına dek özel mülk olan Aliağa çiftliği üzerinde 1867'den sonra Aliağa köyü kuruldu. 1914 nüfusu Rumlardan oluşmaktaydı. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Beydağ ilçe - Beydağ (Beydağı bucağı) - İzmir
1946 📖 Beyköy
1467t 📖 Balyanbolu
Y535 📖 Palaiópolis [ Yun "eskişehir" ]
■ Eski adı Yunanca Palaiopolis, Türkçede Balyambolu/Balyanbolu'ya dönüşmüştür, Beydağ yeni verilmiş isim. Nezih Aytaçlar
■ © 15.08.1804 Aydın sancağı dahilinde Balyanbolu nahiyesinin Tasahorya ve tevabii karyesi Ankara mirlivasına has olarak Ankara beytülmal mukataasına merbut olduğundan... deyar heyran
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Selçuk ilçe - Selçuk - İzmir
1928 📖 Selçuk | Akıncılar
1890hk 📖 Ayasoluk
1333 📖 Ayâsluk / Ayasluğ [ Yun áyios Theológos "Aziz Kelamcı" ]
■ Ayios Theologos, mezarı Selçuk'ta bulunduğu rivayet edilen İncil müellifi Aziz Yuhanna'nın sıfatıdır. Yunanca /th/ sesi erken dönem Türk yazımında Arap alfabesindeki ث (tha/se) harfi ile karşılandığı için, Ayatholog > Ayasuluğ evrimi doğaldır. ■ Selçukluların hiç gelmediği bu yere, belki Osmanlı-öncesi Türk tarihini yüceltme saikiyle 1913/1915'te Selçuk adı verilmiştir. Akıncılar 1915-1951 arası nahiye adıdır. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Bornova ilçe - Bornova - İzmir
1891s 📖 Bîrûnabad
1528t 📖 Burnova / Burnava
Y1235 : Prinobaris [ Yun pyrinóbaris "buğday ambarı" ]
■ 19. yy sonlarında beliren Yun «pyrinobáris» («pyrinos» `buğday` ve «barîs» `ambar, kule`) etimolojisi muhtemelen yakıştırmadır. Burunabad/Burnabad ve Birunabad biçimleri Cumhuriyet dönemine dek yaygındır. İzmir Frenklerinin yazlık semti idi. SN
■ Birunabad adı Yunanca pırnar çalısı anlamına gelen Pirinobaris'ten dönüşmüş olabilir. İsmin bu hali Lembos Manastırı kayıtlarında geçmektedir. ahmet uhri
■ Rumca /b/nin /v/ sesine evrilmesi, yakınında 'Baris' adında başka bir yerleşimin olması ve isimlerin akusativinin kullanılması (elpis -> elpida) "meşeli (pırnar) Varis" anlamında Prinobaris (Prinovarida) adından geldiğini destekleyen olgulardır. Tankut Beygu
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Bayındır ilçe - Bayındır - İzmir
1665 📖 Bayındır [ Tr "aş." ]
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Foça ilçe - Foça - İzmir
1891s 📖 Karaca Foça
1333 📖 Foca
Y-454 📖 Phôkaia [ AnaD ]
1876a 📖 Foçateyn (kaza) [ Tr "iki Foçalar" ]
■ 20. yy başında kısmen Rum Ortodoks yerleşimi.
■ MÖ 5. yy'da Herodot'un aktardığı rivayete göre daha eski bir tarihte Yunan kolonistleri tarafından Phôkaia adıyla kurulmuştu. Türkçeye Yunancadan alıntılarda ince sesliye bitişen /k/ sesinin /ç/ye dönmesi tipiktir. 19. yy kayıtlarında `iki Foçalar` (Eski ve Yeni Foça) anlamında Foçateyn idari birim adı ve Karaca Foça kasaba adı görülür.* Yunanca adın `fok` anlamına geldiğine ilişkin yaygın rivayet muhtemelen dayanaksızdır. Bilge Umar Phokaa adının 'Luvice' olarak adlandırdığı yerli Anadolu dilinde `Sulak Yer` anlamına geldiğini savunur. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Karşıyaka ilçe - Karşıyaka - İzmir
1891s 📖 Karşıyaka
1430t 1467t 📖 📖 Kürdelan / Kördilan
■ Rumca Kordoleon adının İngiltere kralı Aslan Yürekli Richard (Fr. Coeur de Lion) adından alındığı efsanesi temelsiz görünüyor; Richard'ın İzmir'e geldiğine dair hiçbir kayıt yoktur. Türkçe metinlerde 19. yy sonuna dek Küdelan/Kördîlan adı geçer. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Kemalpaşa ilçe - Kemalpaşa - İzmir
1928 📖 Kemalpaşa
1467t 1890hk 📖 📖 Nif
Y1308 📖 Nymphaíon [ Yun "peripınarı" ]
■ 1222-1260 döneminde sürgündeki Bizans imparatorlarının başlıca ikamet yeri idi. 1214 ve 1261'de İtalyan cumhuriyetleri ile iki önemli antlaşma burada imzalandı. 8 Eylül 1922'de Mustafa Kemal Paşa'nın burada konaklamasını müteakip aynı ayın sonlarında adı Kemalpaşa olarak değiştirilmiştir. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Menderes ilçe - Menderes (Seydiköy bucağı) - İzmir
1665 📖 Cumaabad
1467t 📖 Cumaovası (idari bölge)
■ Cumaovası köyü 1987'de Gölcükler ve Dereköy ile bileştirilerek eski başbakanlardan Adnan Menderes onuruna Menderes adıyla ilçe statüsü kazandı. Başbakan soyadını Büyük Menderes nehrinden almıştır. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Menemen ilçe - Menemen - İzmir
1665 📖 Menemenye | Tarxaniyat
1530t 📖 Menemen
1512c : Tarxaniyat (idari bölge) [ Yun Tarxaniôtês "öz. (hanedan adı)" ]
Y1308 Y1462 📖 📖 Mainoménou Kámpos (ova) [ Yun "su baskını ovası" ]
■ 16. yy'dan itibaren `Menemen namı diğer Tarhaniyat` kazasının merkez köyüdür. Tarhaniyat adı, 13. yy'da Bizans devletinde önemli roller oynayan (muhtemelen Türk kökenli) Tarxaniotes ailesine işaret eder. Menemen esasen ovanın adıdır. Kasaba adı 19. yy'a ait bazı belgelerde Yazhisar olarak zikredilir. SN
■ Menemen adının özgün biçimi Yunanca taşkın su/sel suyu anlamına gelen Mainomenos'tur ve Gediz/Hermos nehrinin Menemen ovasında yaptığı taşkınlardan dolayı bu ismi almış olması olasılığı yüksektir. ahmet uhri
■ Menemen ismi şehir halkının şivesinde "Melemen" şeklinde telaffuz edilme eğilimi göstermektedir. Tüm yakın köylerde yaygın telaffuz "Melemen"dir. Evliya Çelebi'nin Seyahatnamesi'nde de şehir ismi Melemen olarak geçmektedir. İsmail Kurun
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Seferihisar ilçe - Seferihisar - İzmir
1467t 📖 Sivrihisar (idari bölge)
■ Eski adı Sivrihisar iken Eskişehir Sivrihisar'la karıştırılmaması için 1890'larda posta idaresi tarafından vav üstüne nokta ile yazılmasına karar verilmiş ve bunun sonucu olarak yanlışlıkla Sifrihisar/Seferihisar olarak anılmıştır. Cuinet'ye göre 19. yy sonlarında nüfusu 2000 İslam ve 1500 Rum olmak üzere 3640 idi. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Torbalı ilçe - Torbalı - İzmir
1890hk 📖 Torbalı
Y535 📖 Mêtrópolis [ Yun "ana (tanrıça) kenti" ]
■ Türkçe 'torba' sözcüğü ile anlam bağı kurulamaz. «Metrópoli» > «*trabolu» biçiminden metatez yoluyla evrilmiş olmalıdır. SN
■ © 09.09.1889 Torbalı nahiyesinde sakin Tahtacı Aşireti'nin, Aydın Vilayeti komutanının İzmir'de yaptırdığı evin kerestesini köylerin ormanlarından kestirip hayvanlarıyla bedava ve cebren bu keresteyi İzmir'e taşıttırdığı yolundaki şikayetlerinin tahkiki. deyar heyran
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Urla ilçe - Urla - İzmir
1788h 📖 Vurlá
1665 📖 Urla
Y17 Y535 📖 📖 Ambrioúla/Brioúla
■ 20. yy başında kısmen Rum Ortodoks yerleşimi.
■ Strabon ve Hierokles'te anılan Bríoula/Príoulla adlı yer burası olmalıdır. Karş. Zgusta §172-1. Yunanca Vurlá biçimi geç Bizans döneminden itibaren kaydedilmiştir. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Karabağlar ilçe - Karabağlar - İzmir
1890hk 📖 Karabağlar (mv)
■ 2008'de Konak ilçesinden ayrılarak ayrı ilçe olarak örgütlendi. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Bergama ilçe - Bergama - İzmir
1333 📖 Bergama [ Yun ]
Y-454 📖 Pérgamon [ AnaD parga "yüksek, tepe" ]
■ Yunanca isim, `yüksek yer` veya `tepe` anlamına gelen bir pre-Helenik isimden gelir. MÖ 3. ve 2. yy'larda Batı Anadolu'ya hakim olan Bergama krallığı, MÖ 133'te Roma hakimiyetine girdi. 1306'da Karasi Beyliğince fethedildi. ■ 1690'lardan 1830'lara dek Bergama, Ege Bölgesinin büyük bir bölümünde az veya çok bağımsız bir beylik olarak hüküm süren Karaosmanoğlu hanedanının makamı idi. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Çeşme ilçe - Çeşme - İzmir
Y1922 📖 Kríni [ Yun Kρήνη "çeşme" ]
1528t 📖 Çeşme
■ 20. yy başında kısmen Rum Ortodoks yerleşimi.
■ Evliya Çelebi'de görülen Hoşabad adına, Çeşme kalesinin yazıtındaki şairane bir ifade dışındaki kaynaklarda rastlanmaz. Yunanca Krini `çeşme` adı Türkçeden çeviridir. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Dikili ilçe - Dikili - İzmir
1890hk 📖 Dikili
1800~ 📖 Dikmelik
■ 20. yy başında kısmen Rum Ortodoks yerleşimi.
■ 18. yy'da Karaosmanoğulları'nın kurduğu fidanlıktan ötürü Dikmelik adını aldı. SN
■ Anagnostopoulou (1997) 20. yy başında 7.000'lik nüfusun 4.000'inin Rum olduğunu belirtiyor. Utku Oziz
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Karaburun ilçe - Karaburun - İzmir
1891s 📖 Axırlı | Karaburun
Y-100~a 📖 Mélaina Ákra [ Yun "kara burun" ]
■ 20. yy başında kısmen Rum Ortodoks yerleşimi.
■ Karaburun esasen merkezi Çeşme olan yarımadanın ve Osmanlı döneminde yarımadaya tekabül eden idari birimin adıdır. 19. yy sonlarında Çeşme ayrılınca arta kalan Karaburun kaza merkezi şimdi Karaburun adını alan Ahırlı kasabasına taşındı. SN
■ Yarımada üzerine tarihi coğrafya çalışması yapan Meritt'e göre Karaburun İskelesi antik çağın Sidoussa'sıdır. ahmet uhri
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Kınık ilçe - Kınık - İzmir
1902hk 📖 Kınık
■ 20. yy başında 720 hane Türk, 250 hane Rum, 117 hane Ermeni ve 80 hane Çerkes nüfusu vardı. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Kiraz ilçe - Kiraz - İzmir
1916hb 📖 Kelles / Kilas
Y535 📖 Koloê [ AnaD ]
1665 📖 Keles (idari bölge)
■ Evliya Çelebi'ye göre `Aydın livasında kasabasız bir kazadır, ancak civarı yirmi pare mamur köydür.` SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Ödemiş ilçe - Ödemiş - İzmir
1891s 📖 Ödemiş
1467t 📖 Otamış
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Tire ilçe - Tire - İzmir
1333 📖 Tîra / Tire
Y1308 📖 Thyraia
Y535 📖 Arkadiópolis? [ Yun "Arcadius (imp.) kenti" ]
Y200~a 📖 Thyaíra / Thyeira [ AnaD ]
■ Thyaira adı Yunan-öncesi bir Anadolu dilindedir. 6. yy'dan itibaren piskoposluk makamı olarak görülen Arkadiopolis'in yeri ve Roma dönemi yazıtlarında anılan Thyaira ile ilgisi kanıtlanmış değildir. 14. yy'da Aydınoğlu emirliğinin başkentlerinden biri idi. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Çiğli ilçe - Çiğli - İzmir
1928 📖 Çiğli
1890hk 📖 Çikli
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  İzmir il - Aa - İzmir
1333 📖 İzmîr [ Yun ]
Y-600 📖 Myrnê / Smyrnê [ AnaD ]
1876a 📖 Sığla (kaza)
■ Arkaik dönemde Bayraklı mevkiinde olan kent, MÖ 5. ve 4. yy'larda metruk kaldıktan sonra İskender'in komutanlarından Lysimaxos tarafından 4 km kadar güneyde Kadifekale eteklerinde yeniden inşa edildi. Osmanlı devrinde Aydın vilayetinin merkezi idi. Yine İzmir merkez olmak üzere Bornova, Nif, Cumaovası ve Kilizman ve Urla'yı içeren kaza Osmanlı döneminde Sığla/Suğla olarak adlandırılır. SN
■ Kültepe tabletlerinde geçen Ti-smurna adı dilbilimcilerce Smyrna ile özdeşleştirilmektedir. ahmet uhri
■ Kültepe tabletlerinin Tismurna'sı İzmir/Smyna olamaz, ancak Myra/Myrne/Smyrne adlarında görülen ismin Anadolu kökenine işaret edebilir (Tabletler zamanında İzmir pek küçük bir köydü ve Kayseri'lilerin buradan haberdar olması mümkün değildi). Nezih Aytaçlar
■ İzmir'in adının bir Amazon kraliçesinden geldiği ve Amazon efsanesinin de traşlı ve saçları uzun olduğu için Klasik Yunan yazarları tarafından da kadına benzetilen Hititlerden üretildiği önermeleri göz önüne alındığında, İzmir bölgesine de hükmeden Hititlerin bu şehri de Ti-Smurna olarak anabileceği dikkate değer bir sonuçtur. EDA
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Konak ilçe - Konak - İzmir
1912hi 📖 Hükümet Konağı
■ 1868 dolayında inşaatına başlanan hükümet konağından ötürü Konak adını alan meydan ve semtin adı, daha sonra İzmir merkez ilçesinin bölündüğü kısımlardan birine verildi. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Balçova ilçe - Balçova - İzmir
1909h 📖 Balçova
1528t 📖 Balçıkhavlî [ Tr "balçık avlu" ]
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
  Bayraklı ilçe - Bayraklı - İzmir
1528t 📖 Bayraklu
Y1200~ 📖 Báris
Y-450 📖 Smyrna [ AnaD ]
■ MÖ 1. binyıldan önce kurulup MÖ 5. yy'da terk edilen en eski Smyrna kenti höyüğü bu semttedir. MÖ 3. yy'da İzmir kenti Kadifekale eteğindeki şimdiki yerine taşındı. ■ Bayraklı semti 2008 yılında Karşıyaka ilçesinden ayrılarak ilçe yapıldı. SN
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K


Grafik harita göster     haritada ara : km