haritada ara :   km  
Rize'de 11 ilçe bulundu.
sırala 
İyidere ilçe - İyidere - Rize
1913a 📖 Fethiye
1876s 📖 Aspet [ Yun (ta) spítia "evler" ]
1876s 📖 Kalopotam (idari bölge)
Y130 📖 Kalopótamos (neh) [ Yun "iyidere" ]
■ Kalopotamos/İyidere kasabanın 2 km kadar batısında denize dökülen ırmağın ve idari birimin adıdır. İlçe merkezi olan Aspet köyüne 1913'te Fethiye adı verildi ise de Aspet adı 1930'lara dek resmi kayıtlarda geçer. SN
■ Halkın tamamına yakınını "Horum" denilen yerli halk oluşturur. Ali
■ İyidere'de Horumlar var. Fakat halkın tamamı Horum değil. İlçe halkı Arnavutlar, Türkmenler ve Kıpçaklar , Horumlar, Lazlar ve Hemşinliler'den oluşuyor. M. Hakan
Derepazarı ilçe - Derepazarı - Rize
1913a 📖 Derepazarı
1902hk 📖 Filyandos [ Yun ]
1583t 📖 Filandoz
Rum dilli Müslüman yerleşimi
■ Rumca konuşulduğuna dair hiçbir kaynağa rastlanılamadı. Daha evvel Rumca konuşulup konuşulmadığı tespit edilemedi. Cihad Gümüs
■ Trabzon'a bağlı Dernekpazarı ile karıştırılmış muhtemelen. Rize ili genelinde Rumca anadilli bir nüfus yok. metonio
Kalkandere ilçe - Kalkandere - Rize
1876s 📖 Karadere (idari bölge)
■ Halkın tamamına yakını "Horumlardan" meydana gelir. Ali
İkizdere ilçe - İkizdere - Rize
1876s 📖 Kur'ai Seba (idari bölge) [ Tr "yediköyler" ]
■ Kura-i Seb'a nahiyesine 1940'larda İkizdere adı verildi. İlçe merkezi Kirazlı, Yeşilyurt, Çağrankaya köylerinin birleştirilmesiyle oluşmuştur. ■ Osmanlı döneminde yarı Ermeni yarı Rum nüfusu olan, özel statüye tabi bir bölge idi. SN
■ Lazca adı Xuras olan yerleşim birimi, 17. yüzyılda Laz göçü almıştır. Göç ederek gelen Lazlar, Rüzgarlı [Mize], Demirkapı [Homeze-Xomeze] köylerine yerleşmişlerdir. burak
■ Güneyce 1871-80 yıllarında Of'tan ayrılıp Rize'ye bağlanmıştır 1930-45'te Kuraiseba (İkizdere) nahiyesi yerine siyasi sebeplerden Güneyce ilçe olmuştur daha sonrasında TBMM tarafından verilen kararla ilçe merkezi Çağrankaya Köyü'ne İkizdere'ye bağlanmıştır. Ahmet
■ İlçe halkının önemli bir kısmı Horumken bir kısmı da bölgeye sonradan gelen Hemşin ve Lazlardan oluşmaktadır. Ali
Güneysu ilçe - Güneysu - Rize
1788h 📖 Podeme
1910h 📖 Potamya (neh) [ Yun potamiá "ırmaklar" ]
■ Halk arasında Potomya adı kullanılır. Recep Tayyip Erdoğan'ın memleketidir. SN
Çayeli ilçe - Çayeli - Rize
1928 📖 Yenipazar
1876s 📖 Murçiva [ Lz "yenipazar" ]
1516 📖 Mapavri (idari bölge)
Y1432 📖 Mapaúrion (idari bölge) [ Lz mapauri "bey yurdu" ]
■ Murçiva yerleşim adı, Mapavri bölge adıdır. İlçenin batı kısmı (Raşot ve Haytev) 17. yy'dan itibaren buraya yerleşmiş olan Hemşinli Ermeni kökenlilerle meskundur. Doğu kısmı yani Senoz deresi vadisi Rum kökenli Rize yerlisidir. SN
Pazar ilçe - Pazar - Rize
1876s 📖 Atina
Y130 📖 Athênai akk. Athênás [ Yun ]
■ 20. yy başında Laz yerleşimi. Kısmen Laz yerleşimi
■ Ksenophon'da Odinios adıyla anılan yer olması muhtemeldir (MÖ 4. yy). Allen'e göre Gürcüce/Lazca `gölgeli` anlamına gelen bir adın Yunanca uyarlamasıdır. (B&W 335-336.) ■ Rize'nin Pazar ve Ardeşen ilçeleri ile Artvin'in Arhavi, Fındıklı ve Hopa ilçeleri Türkiye'nin 'hakiki' Laz nüfusunun büyük kısmını barındırır. Gürcüce ile uzak akraba bir dil olan Lazca halen yaygın olarak konuşulur. SN
■ Çeşitli illerden (Rize, Trabzon, Erzurum, Bayburt) az da olsa Türk, Kürt ve Poşa unsurlar mevcuttur. Merkezde Hemşinliler de elbette ki var ama yerleşik bir mahalleri yoktur. i.güney
Hemşin ilçe - Hemşin (Ortaköy bucağı) - Rize
1876s 📖 Zuğa Ortaköy
1583t 📖 Hemşin (idari bölge)
E1075 📖 Hamamaşén / Hamşén (idari bölge) [ Erm "Hamam (öz.) köyü" ]
■ 20. yy başında Hemşinli yerleşimi. Kısmen Hemşinli yerleşimi
■ Hemşin adı 8. yy ikinci yarısında maiyeti ile birlikte Aragadzodn eyaletinden göçerek buraya yerleşen Şapuh Amatuni oğlu Hamam Amatuni adından gelir. `Güvercin` anlamına gelen Erm hamam adının Türkçe/Arapça hamam ile ilgisi yoktur. SN
Ardeşen ilçe - Ardeşen - Rize
1854h 📖 Artaşin
1846 📖 Ardaşen [ Erm ardaşén "tarlaköy?" ]
■ 20. yy başında Laz yerleşimi. Şimdi Laz yerleşimi
■ İlk kez 19. yy'da ortaya çıkan Ardaşen adını Lazca, Gürcüce veya Türkçe ile açıklama çabaları şimdilik sonuçsuzdur. SN
Çamlıhemşin ilçe - Çamlıhemşin - Rize
Lz2009 📖 Vica/Vija/Vice ვიჯა/ვიჟა
1968 📖 Çamlıca aş.
1928 📖 Vice aş. [ Lz "maden su, ılıca, kaplıca" ]
1876s 📖 Hemşin (idari bölge)
E680 📖 Hamamaşén (idari bölge) [ Erm "Hamam (öz.) köyü" ]
■ 20. yy başında Hemşinli yerleşimi. Kısmen Hemşinli yerleşimi
■ Hemşin adı 8. yy ikinci yarısında aşireti ile birlikte Ermenistan'ın Aragadzodn eyaletinden göçerek buraya yerleşen Şabuh Amaduni oğlu Hamam Amaduni adından gelir. (Hovhan Mamigonyan vekayinamesinde konu ile ilgili bölüm, 680 tarihli elyazmasına sonradan eklenmiştir.) Erm Hamam adının Türkçe hamam ile ilgisi yoktur; `güvercin` anlamına gelir. ■ Şimdiki ilçe merkezi Yukarı ve Aşağı Vice köylerinin (şimdi Yukarı ve Aşağı Çamlıca mah.) birleşmesiyle oluşturulmuştur. SN
Fındıklı ilçe - Fındıklı - Rize
Lz2009 📖 Vitse | Mğeti
İt1313 📖 Uişa
1854h 📖 Vitsa / Viçe (idari bölge)
Y130 📖 Pyksítês (neh) [ Yun "şimşirli" ]
■ 20. yy başında Laz yerleşimi. Şimdi Laz yerleşimi
■ Bölge adı olan Vitse muhtemelen Yunanca Pyksites > Fiksi ırmak adı ile eş kökenlidir. İlçe merkezi 19. yy sonlarında Ğavra köyünün sahil kesiminde kuruldu. SN


 
Copyright 2010-2020 Sevan NİŞANYAN. Alıntılarda kaynak gösterilmesi rica olunur.