haritada ara :   km  
17 Ali yorumu bulundu.
sırala 
Tonya ilçe - Tonya - Trabzon
1928 📖 : Ortamahalle
1902hb 📖 : Tonya
Y1450~ 📖 : Thoanía [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında kısmen Rum Ortodoks yerleşimi.
■ Tonya idari birim adıdır. İlçe merkezi eski Ortamahalle köyüdür. 19. yy sonunda ilçe (idari birim) nüfusu 8000 Müslim ve 1676 Rum hane idi. SN
■ Tonya İlçe - TrabzonOsmanlı belgelerinde “Tonya” adı ilk defa Akçaabat kazasına bağlı bir Karye/köy olarak, 1583 tarihli,Tapu Tahrir Defterinde kayda geçer. Tonya karyesine bağlı Kumyatak ve Karaağaç (Asporyani) adlı mezraları vardır. 1869 Trabzon Vilayet Salnamesi”nde Tonya ve Vakfıkebir’in nüfusu birlikte yer almaktadır. 106 köyde, 4058 hane olduğu ve 15701 müslüman nüfusun yaşadığı belirtilmekte, “Çerkes, Rum, Ermeni” nüfusa rastlanmamaktadır bu sırada Tonya Gümüşhane’ye bağlı bir bucak merkezi olarak görünür. Seddül Bahir
■ Halkın büyük bir kısmı Rumca ve Türkçe anadilli "Horumlardan" meydana geliyor. Az bir kısmı da Şalpazarından gelme "Çepni" kökenli. Ali
■ 8000 Hristiyan Helen âilenin 17. asırdaki islamlaşma sebebiyle Platana (Akçaabat) ve Trabzon'dan gelerek Tonya ve çevresine sığındığı yazılıdır. Manav
■ Koord: 40° 53' 8'' D, 39° 17' 26'' K
Çarşıbaşı ilçe - Çarşıbaşı - Trabzon
1913a 📖 : Çarşıbaşı
E1819 1876s 📖 📖 : İskefiye Pazarı/Nefsi İskefye
1522t 📖 : İskafya [ Yunanca skáphia "kayıklar" ]
■ İskefiye ırmağının ağzında, Büyükdere (Cavdandoz) mahallesinin sahil kesimindedir. 20. yy başında İskefiye nahiyesi merkezi idi. SN
■ İlçenin eski adı İskefiyedir. Ali
■ Koord: 41° 4' 58'' D, 39° 22' 58'' K
Düzköy ilçe - Düzköy - Trabzon
1928 📖 : Xaçka [ Ermenice xaçga "Xaçik (haççık?) köyü" ]
1583t 📖 : Xaçku
■ Düzköy ilçesinde Rumca konuşulmaz. 20. yy başlarında Rumca konuşulduğuna dair bir kaynağa ulaşılamadı. Ayrıca bütün halka 'Rum mühtedisi' yakıştırması yapmak yanlıştır. Cihad Gümüs
■ Akçaabat'a bağlı köy iken ilçe yapılmıştır. Manav
■ Eskiden Akçaabata bağlıydı. Ali
■ Koord: 40° 52' 23'' D, 39° 25' 27'' K
Akçaabat ilçe - Akçaabat - Trabzon
1902hb 📖 : Platana | Akçeabat
1876s 📖 : Polathane
Y1450~ 📖 : Platána [ Yunanca "çınarlık" ]
1522t 📖 : Akçaabad (idari bölge)
■ Akçaabad/Akçaova idari birimin, Polathane merkez kasabanın adıdır. Platana adı en erken 1432 tarihli bir Trabzon fermanında görülür, ancak yerleşim 1235 öncesinde mevcuttur. Pulathane/Polathane adı Platana’dan uyarlanmıştır. 19. yy sonunda nüfusu 38.000 Müslim, 4000 Rum ve 3000 kadar Ermeni’den oluşmaktaydı. SN
■ Halkın ezici çoğunluğu (7-8 köy hariç) "Horumlardan" meydana gelir. Diğer "Horum" iskan merkezlerinde olduğu gibi Akçaabattaki Horumların çoğunluğu 17.yy'da İslam'ı kabul etmiştir. Ali
■ 8000 Hristiyan Helen âilenin 17. asırdaki islamlaşma sebebiyle Platana (Akçaabat) ve Trabzon'dan çıkarak Tonya ve çevresine sığındığı yazılıdır. Manav
■ Koord: 41° 1' 16'' D, 39° 34' 18'' K
Ortahisar ilçe - Ortahisar - Trabzon
E1819 📖 : Ortahisar
■ Trabzon’un sur içi bölümünü oluşturan üç kısımdan biri olan Ortahisar, 2014 idari reformuyla Trabzon merkez ilçesinin adı olmuştur. SN
■ 1486 yılında Osmanlı topraklarında Müslüman olmuş bir Arnavut veya Boşnak topluluğu mu vardı? Ayrıca neden ve nereden Yunan yerleştirilsin? Arnavutların toplu İslamlaşması 1500lerin ortalarında, Boşnak alt etnisitesinin oluşumu ise 1600lü yılların başlarına denk geliyor. metonio
■ Ortahisarın etnik yapısı Trabzon'un diğer ilçelerine oranla çok daha karışıktır. Bölgeye Anadolu,Balkan ve Kafkaslardan göç olmuştur. 1486 tahrir defterine göre Trabzon merkeze 258 hane Müslüman nüfus yerleştirilmiştir. Bunların bir kısmı Türk kökenliyken bir kısmı da Balkan(Arnavut,Boşnak) kökenlidir. Ali
■ Koord: 41° 0' 8'' D, 39° 43' 8'' K
Yomra ilçe - Yomra - Trabzon
Y1895 📖 : Gemourá
1928 📖 : Yomra (idari bölge)
1876a 📖 : Yomera (nahiye) [ Yunanca ]
■ 20. yy başında kısmen Rum Ortodoks yerleşimi.
■ İlçeye adını veren asıl Yomra 3 km daha batıda ve tepede olan Yalıncak (Yemora) köyüdür. Nahiye/kaza merkezi 19. yy’da Dirona köyüne (şimdi Gürsel mahallesi) taşındı. Sahilde batıya doğru genişledi. SN
■ Yomra elması meşhurdur. Ali
■ Koord: 40° 57' 28'' D, 39° 50' 58'' K
Arsin ilçe - Arsin - Trabzon
1925h 📖 : Arsen İskelesi [ Yunanca ]
Y1900~ 📖 : Arsinóê
■ Tipik bir karadeniz ilçesidir. Ali
■ Koord: 40° 57' 14'' D, 39° 56' 7'' K
Güneyce mahalle - Arsin - Trabzon
1928 📖 : Zazana Güney [ Yunanca ]
■ Köyün en kalabalık sülalerinden birisi Kafkaslardan gelen Moğol kökenli Kalmuklardır. Şahin soyismini alan bir de Çeçen asıllı sülale vardır. Ayrıca köyün mahallelerinden birinin adı "Maraşlar" mahallesidir. Kozoğlu sülalesi ise Oğuz köyünden gelmiş olup Bayat boyuna mensuptur. Geri kalan sülalelerin bir kısmı Horum denilen Trabzon yerlisidir. Ali
■ Koord: 40° 51' 38'' D, 39° 56' 21'' K
Oğuz mahalle - Arsin - Trabzon
1928 📖 : Zazana Oğuz [ Yunanca ]
1876s 📖 : Oğuz
■ Köyde bir tane Çepni kökenli sülale vardır. Geri kalanların büyük çoğunluğu ise Oğuzların Bayat boyundandır. Köye de adını zaten bunlar vermiştir. Kökenleri Erzincan-Divriği taraflarına dayanır. 16.yy başlarında Yavuz, mezhebi eylimlerinden ve iskan politikası gereği Bayat boyu sülalelerini bu köye yerleştirmiştir. Ali
■ Koord: 40° 51' 8'' D, 39° 56' 47'' K
Sürmene ilçe - Sürmene - Trabzon
1522t 📖 : Sürmene (idari bölge)
Y17 📖 : Susurmêna / Sousarmia (idari bölge) [ Anadolu Dilleri ]
■ Sürmene esasen bugünkü Araklı, Sürmene ve Köprübaşı ilçelerini kapsayan bölgenin adıdır. 20. yy başına dek Sürmene adını taşıyan kaza merkezi, şimdiki Araklı kasabasıdır. Cumhuriyetten sonra Sürmene adı eski Homurgan, Gölense, Civra ve Kastel mahallelerini kapsayan alana taşındı. SN
■ Tamamına yakını Türkçe anadilli "Horum" yerleşimi. Ali
■ Koord: 40° 54' 22'' D, 40° 6' 45'' K
Dernekpazarı ilçe - Dernekpazarı - Trabzon
1902hk 📖 : Kondú [ Yunanca ]
■ Kısmen Rum dilli Müslüman yerleşimi
■ Kökeni Adana ve Bayburt gibi bazı yerlere dayanan Türk sülaleler haricinde ilçenin çoğunluğu Müslüman Karadeniz Rumudur. Örneğin Şahismailoğlu ailesi Bayburt'un Karlıca köyünden gelip yerleşmiştir. Fettahoğulları ise Çukurova kökenli olup bir kısım mensupları Doğu Karadeniz'e toplu sürgün yemiştir. metonio
■ Büyük oranda "Rum" dilli "Horum" yerleşimi. Ali
■ Koord: 40° 48' 4'' D, 40° 13' 48'' K
Çaykara ilçe - Çaykara - Trabzon
1515t 1928 📖 📖 : Katoxor [ Yunanca katoxôra "aşağıköy" ]
■ 20. yy başında Rum dilli Müslüman yerleşimi. Kısmen Rum dilli Müslüman yerleşimi
■ 1948'e kadar Of'a bağlı bir yerleşim birimiydi Ahmet
■ Büyük çoğunluğu Rum dilli "Horum" yerleşimi. Ali
■ Koord: 40° 44' 51'' D, 40° 14' 29'' K
Of ilçe - Of - Trabzon
1928 📖 : Solaklı
1665 📖 : Of (idari bölge)
Y130 📖 : Ophiós akk. Ophioúnta (neh) [ Lazca opute? "köy, yerleşim" ]
■ Geçmişte Of, Hayrat, Dernekpazarı ve Çaykara ilçelerini kapsayan bölgenin ortak adıdır. Bölge ve nehir adı olan Ophis/Of 2. yy’dan itibaren kaydedilmiştir. Halen Of ilçe merkezi olan kasaba 19. yy’da Solaklı adıyla kuruldu. ■ İlçe bütünü 17. yy’da Müslümanlığı kabul etmiş yerli nüfustan oluşur. 20. yy başında ilçe nüfusunun tamamına yakını Müslüman olduğu halde çoğunluk Rumca konuşurdu. Halen sadece Çaykara ilçesinin köylerinde Rumca yaygındır. SN
■ "İlçe bütünü 17. yy'da Müslümanlığı kabul etmiş yerli nüfustan oluşur" kısmı hariç notunuza katılıyorum. Of vadisini oluşturan bölgenin belki üçte biri dışarıdan (yani Anadolu çevresinden) yerleşmiştir ve bu durum yalnızca sülaleler açısından kayıtlıdır. Çaykara ve Dernekpazarı ilçelerinin çoğu yerleşiminde Rumca konuşulurken Of ve Hayrat ilçelerinin ancak bir veya iki yerleşiminde Rumca anadilli nüfus bulunur. Trabzon Merkez'in doğusundan Rize Çayeli'ye kadarki çizgi için kesin etnisite belirtmek cidden zor, dolayısıyla sülalelere ayırarak devam etmek daha mantıklı olacaktır. metonio
■ Başta Şakir Şevket olmak üzere birçok tarihçi Of halkının neredeyse tamamına yakınının Rum kökenli olduğunu eserinde belirtmiştir. İlçeye sonradan göç ise yok denecek kadar azdır. Of halkının sahil kesimi de dahil Rumcayı 100-150 yıl öncesine kadar muhafaza etmesinin başlıca sebebi ise medreselerin Rumca eğitim vermesidir. Mesela eğitim merkezi olan Solaklı vadisine nispeten uzak olan Hayrat'ta Rumca neredeyse hiç konuşulmaz. Ali
■ Koord: 40° 56' 45'' D, 40° 16' 19'' K
İyidere ilçe - İyidere - Rize
1913a 📖 : Fethiye
1876s 📖 : Aspet [ Yunanca (ta) spítia "evler" ]
1876s 📖 : Kalopotam (idari bölge)
Y130 📖 : Kalopótamos (neh) [ Yunanca "iyidere" ]
■ Kalopotamos/İyidere kasabanın 2 km kadar batısında denize dökülen ırmağın ve idari birimin adıdır. İlçe merkezi olan Aspet köyüne 1913’te Fethiye adı verildi ise de Aspet adı 1930’lara dek resmi kayıtlarda geçer. SN
■ Halkın tamamına yakınını "Horum" denilen yerli halk oluşturur. Ali
■ İyidere'de Horumlar var. Fakat halkın tamamı Horum değil. İlçe halkı Arnavutlar, Türkmenler ve Kıpçaklar , Horumlar, Lazlar ve Hemşinliler'den oluşuyor. M. Hakan
■ Bu ilçede Arnavut, Giritli, Türkmen, Kıpçak veya Hemşin kökenli bir vatandaş yaşamamaktadır. Lütfen doğru bilgiler veriniz. metonio
■ Koord: 41° 0' 42'' D, 40° 21' 38'' K
Hayrat ilçe - Hayrat - Trabzon
Eski adı: Xumruk Kapan
■ Of’a bağlı Xundez köyünün medresesi ile ünlü Xumruk Kapan mahallesi iken 1969’da Hayrat adıyla belediye, 1991’de ilçe olmuştur. SN
■ İlçe halkının tamamına yakını Türkçe anadilli Horumlardan meydana gelir. Ali
■ Hayrat ilçesinde Rumca konuşulmamaktadır. 20. yy başlarında Rumca konuşulup konuşulmadığına dair de bir bilgiye ulaşılamadı. Bütün ilçe halkına 'Rum mühtedisi' yakıştırması yapmak ta yanlıştır. Doğu Karadeniz'e pekâlâ Türklerin de yerleştiği biliniyor, bu babda halk büyük nisbetle kaynaşmış ve bugün kendisi 'Türk' olarak ifâde etmektedir. Cihad Gümüs
■ Koord: 40° 53' 21'' D, 40° 22' 4'' K
Kalkandere ilçe - Kalkandere - Rize
1876s 📖 : Karadere (idari bölge)
■ Halkın tamamına yakını "Horumlardan" meydana gelir. Ali
■ Koord: 40° 55' 44'' D, 40° 26' 29'' K
İkizdere ilçe - İkizdere - Rize
1876s 📖 : Kur'ai Seba (idari bölge) [ Türkçe "yediköyler" ]
■ Kura-i Seb’a nahiyesine 1940’larda İkizdere adı verildi. İlçe merkezi Kirazlı, Yeşilyurt, Çağrankaya köylerinin birleştirilmesiyle oluşmuştur. ■ Osmanlı döneminde yarı Hemşinli yarı Rum kökenli Müslüman nüfusu olan, özel statüye tabi bir bölge idi. SN
■ Lazca adı Xuras olan yerleşim birimi, 17. yüzyılda Laz göçü almıştır. Göç ederek gelen Lazlar, Rüzgarlı [Mize], Demirkapı [Homeze-Xomeze] köylerine yerleşmişlerdir. burak
■ Güneyce 1871-80 yıllarında Of'tan ayrılıp Rize'ye bağlanmıştır 1930-45'te Kuraiseba (İkizdere) nahiyesi yerine siyasi sebeplerden Güneyce ilçe olmuştur daha sonrasında TBMM tarafından verilen kararla ilçe merkezi Çağrankaya Köyü'ne İkizdere'ye bağlanmıştır. Ahmet
■ İlçe halkının önemli bir kısmı Horumken bir kısmı da bölgeye sonradan gelen Hemşin ve Lazlardan oluşmaktadır. Ali
■ Koord: 40° 46' 46'' D, 40° 33' 23'' K


 
Copyright 2010-2020 Sevan NİŞANYAN. Alıntılarda kaynak gösterilmesi rica olunur.